Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), 28 Nisan Dünya İş Sağlığı ve Güvenliği Günü vesilesiyle yayımladığı “Psikososyal Çalışma Ortamı: Küresel Gelişmeler ve Eylem Yolları” başlıklı raporda, çalışma yaşamındaki psikososyal risklerin ciddiyetini gözler önüne serdi. Rapora göre, uzun çalışma saatleri, iş stresi ve iş yerinde maruz kalınan şiddet gibi faktörler, her yıl 840 binden fazla insanın hayatını kaybetmesine neden olmaktadır. Ayrıca, bu risklerin yaklaşık 45 milyon engelliliğe uyarlanmış yaşam yılı (DALY) kaybına yol açtığı tespit edildi. Ekonomik açıdan ise, söz konusu risklerin küresel gayrisafi yurt içi hasılasında her yıl yüzde 1,37 oranında kayıplara yol açtığı vurgulandı.
Raporda, uzun çalışma saatlerinin hala en büyük risk unsurlarından biri olduğu belirtildi. Dünya genelinde çalışanların yüzde 35’inin haftada 48 saatten fazla çalıştığı, bunun yanı sıra çalışanların yüzde 23’ünün kariyerleri boyunca en az bir kez şiddet veya tacize maruz kaldığı ifade edildi. Psikolojik şiddetin, yüzde 18 ile en yaygın tür olduğu kaydedildi.
Dijitalleşmenin etkisine de dikkat çekilen raporda, yapay zeka ve uzaktan çalışma gibi yeni çalışma biçimlerinin psikososyal riskleri azaltma potansiyeli taşıdığı, ancak mevcut riskleri derinleştirme ihtimalinin de mevcut olduğu vurgulandı. Bununla birlikte, politika ve uygulama alanındaki önemli eksiklikler de gözler önüne serildi. ILO’nun 2025 yılında yaptığı araştırmaya göre, kurumların yalnızca yüzde 37’sinin önümüzdeki beş yıl içinde bu alandaki verileri geliştirmeyi planladığı belirlendi. Ayrıca, 2000-2025 dönemindeki uluslararası sosyal diyalog anlaşmalarının yalnızca yüzde 18’inin ruh sağlığı ve psikososyal faktörleri kapsadığı tespit edildi.
Raporda, ilerleme sağlanması için üç temel eylem alanı önerildi: daha güçlü veri üretimi, politika ve düzenlemelerde tutarlılık ve iş yerinde iyileştirici müdahaleler. Özellikle iş yükü yönetimi, rol netliği ve liderlik uygulamalarına yönelik önlemlerin kritik öneme sahip olduğu belirtildi.
